تبیین نظام روی‌آوری و بازداری رفتاری بر اساس تعامل ترس و امید در منابع اسلامی

نوع مقاله: مقاله علمی پژوهشی

نویسنده

پژوهشگر پژوهشگاه قرآن و حدیث و دانشجوی دکتری روان شناسی

چکیده

هدف پژوهش پیشِ رو، استخراج و عرضه مدلی مفهومی بر اساس منابع اسلامی است که نظام تعاملی روی‌آوری و بازداری رفتاری را بر اساس چگونگی ارتباط دو حالت ترس و امید تبیین می‌کند. برای این هدف، با توصیف و تحلیل گزاره‌های دینی در منابع اسلامی به عنوان روشی کیفی، به مفهوم‌شناسی، شناسایی کارکردها، چگونگی ارتباط و تعامل دو حالت امید و ترس پرداخته‌ایم. یافته‌های این پژوهش نشان می‌دهد بر اساس آموزه‌های اسلامی، «امید» و «ترس» دو انگیزه درونی هستند که در نظام ایمان، جهت و شدت یکدیگر را تنظیم می‌کنند. بنابراین، این گروه از آموزه‌های اسلامی که به آنها استناد شده برای ترسیم مدلی مفهومی در تبیین نظام تعادل ترس و امید کفایت می کند. بر اساس این مدل، ترس می‌تواند بسان ترموستات، امید کاذب و سازوکارهای خودفریبی مرتبط با آن را مهار کند و امیدواری نیز ترس مفرط و مرضی را کاهش می‌دهد و آن را به سطح کارآمد و سالم می‌رساند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Explanation of Behavioral Approach and Inhibition System based on the fear and hope interaction in the Islamic resources

نویسنده [English]

  • Mahdi Abbasi
چکیده [English]

The goal of the present research is to extract and present a conceptual model based on Islamic resources explaining the behavioral approach and inhibition inter-active system based on the quality of relationship between the two states of fear and hope. For this purpose the religious propositions in the Islamic resources have been described and analyzed as a quali-tative method, and then terminology, function recognition, and the way of relationship and interaction between the two states of hope and fear have been addressed. The findings of this research shows that on the basis of Islamic teachings "hope" and "fear" are two internal motivations that adjust the orientation and intensity of each other in the faith system. Therefore, this group of Islamic teachings that have been cited, suffice to present such a model. Based on this model, fear can control as same as a thermostat the false hope and the mechanisms of self-deceit related to it. The hope decreases the excessive and morbid fear and let it reach the efficient and sound level.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Hope
  • fear
  • behavioral approach
  • behavioral inhibition
  • motivation